İspanya’da Yeni Start-up Kanunu Nedir?
Temel Avantajlar
Ne Tür Şirketler Start-up Sayılır?
Vergi Teşvikleri
Yatırımcılar İçin Ek Fırsatlar
Dijital Göçebeler (Digital Nomads) İçin Yapılan Değişiklikler
Kanun tasarısı üzerindeki çalışmalar 2018 yılından bu yana devam ediyordu ve nihayet 1 Aralık 2022’de Milletvekilleri Kongresi’nin “Start-up Ekosisteminin Desteklenmesi Hakkında Kanun”u onaylamasıyla gerçeğe dönüştü. Bu kanunun amacı, start-upların kurulması ve geliştirilmesi için özel bir yasal çerçeve oluşturmaktır.
Söz konusu kanun; start-upları, yatırımcılarını, girişimcileri ve uzaktan çalışan uzmanları doğrudan etkilemektedir.
Kanunun amaçları şunlardır:
Uluslararası yeteneklerin çekilmesi ve kalifiye iş gücünün İspanya’da tutulması
Yeni ve hızlı büyüyen teknoloji şirketlerinin kurulmasının teşvik edilmesi
Yenilikçi teknolojik gelişmelere yönelik yatırımların artırılması
İspanya’nın Avrupa’daki önde gelen girişimcilik merkezlerinden biri olarak konumlandırılması
Yeni kurulan start-upların finansmana erişiminin kolaylaştırılması (hem yerel hem de yabancı yatırımlarla)
Yabancılar için İspanya’da uzaktan çalışma veya uluslararası müşterilere hizmet verme durumunda oturma izni alma sürecinin kolaylaştırılması
Bu makalede, hem yabancılar hem de vatandaşlar için önemli vergi avantajları sağlayan ve iş kurma prosedürlerini kolaylaştıran söz konusu düzenleme ele alınmaktadır.
İspanya’da Yeni Start-up Kanunu Nedir?
Start-up Kanunu, İspanya’da yenilikçi ve teknolojik şirketlerin kurulmasını ve geliştirilmesini teşvik etmek, ayrıca ülkeyi Avrupa düzeyinde bir girişimcilik merkezi olarak konumlandırmak için tasarlanmış yeni bir yasal çerçevedir.
Vergi teşvikleri, bürokratik engellerin azaltılması ve prosedürel esneklik sayesinde bu kanun şunları mümkün kılmaktadır:
Uygun koşulların varlığı halinde, elde edilen gelirin bir kısmının (%50) iş geliri (çalışma kazancı) olarak nitelendirilmesi
Zarar durumunda bile start-up’ın üç yıl boyunca tasfiye edilmesinin önlenmesi
Hisse opsiyonlarının (stock options) vergilendirilmesi için vergi muafiyetlerinin getirilmesi
Temel Avantajlar
Girişimciler 3 yıl süreyle oturma izni alabilirler ve bu izin 2 yıl daha uzatılabilir. 5 yılın sonunda kalıcı oturma izni almak da mümkündür. Başvuru İspanya’dan yapılır.
Önceki düzenlemeye göre oturma izni 2 yıl süreyle veriliyor ve iki kez uzatılabiliyordu; ancak bu süreçten sonra kalıcı ikamet için başvuru yapılabiliyordu.
Yabancı yatırımcıların start-uplara yatırım yapabilmesi için artık NIE (Yabancı Kimlik Numarası) almasına gerek yoktur; NIF (Vergi Kimlik Numarası) almaları yeterlidir.
Ne Tür Şirketler Start-up Sayılır?
Bir şirketin start-up sayılabilmesi için şu kriterleri karşılaması gerekir:
Yıllık cirosunun 10 milyon Euro’yu aşmaması
Kuruluşundan bu yana 5 yıldan az süre geçmiş olması (Biyoteknoloji, enerji ve sanayi sektörlerinde bu süre 7 yıla kadar çıkmaktadır)
Yenilikçi ve teknolojik bir yapıya sahip olması ve ölçeklenebilir bir iş modeli sunması
Borsada kayıtlı olmaması ve kar payı (temettü) dağıtmaması
Daha önce var olmayan bir pazarda faaliyet göstermesi
Diğer sektörlerin verimliliğini ve sürdürülebilirliğini artırması
Genel merkezinin ve çalışanlarının çoğunluğunun İspanya’da bulunması
Ayrıca, projenin yenilikçi niteliğinin ENISA (Empresa Nacional de Innovación SME S.A. — Ulusal İnovasyon Ajansı) kuruluşu tarafından onaylanması gerekmektedir.
İnovasyon değerlendirme kriterleri şunlardır:
İnovasyon düzeyi
Pazarın cazibesi
Şirketin gelişim aşaması
İş modeli
Rekabet
Ekip
Tedarikçilere ve ortaklara olan bağımlılık
Müşteri tabanı
Vergi Teşvikleri
Kurumlar vergisi oranı, en fazla 4 yıl süreyle %25’ten %15’e düşürülmektedir.
İlk 2 yıl boyunca vergi ödemelerinin faizsiz olarak ertelenmesi mümkündür.
Yabancılar için IRNR (Yerleşik Olmayanların Gelir Vergisi) rejimine erişim kolaylaştırılmıştır.
İkamet gereksinimi 10 yıldan 5 yıla indirilmiştir.
Vergi avantajlarından yararlanma süresi 5 yıldan 10 yıla çıkarılmıştır.
Yatırımcılar İçin Ek Fırsatlar
Start-upların finansmanını teşvik etmek amacıyla:
Yatırımlarda vergi indirimi için maksimum matrah 100.000 Euro’ya çıkarılmıştır
Vergi indirim oranı %40 olarak belirlenmiştir
Çalışanlara hisse devri (stock options) 50.000 Euro’ya kadar vergiden muaftır
Dijital Göçebeler İçin Değişiklikler
Aşağıdaki şartları içeren yeni bir vize türü getirilmiştir:
Yabancı bir şirketle en az 3 aylık sözleşme
Son 3 ayda sadece tek bir şirketle iş birliği yapmış olmak
Şirketin en az 1 yıldır faaliyet gösteriyor olması
İşverenden alınan uzaktan çalışma izni
En az 1 yıllık uzaktan çalışma deneyimi
Minimum gelir — yaklaşık 1.500 Euro
Dijital göçebeler 1 yıllık vize alırlar; sonrasında 3 yıllık oturma izni, bu iznin 2 yıl daha uzatılması ve ardından kalıcı oturma iznine geçiş mümkündür.
Genel olarak yeni kanun, İspanya’da start-upların geliştirilmesi, inovasyonun desteklenmesi ve dijital ekonominin güçlendirilmesi yönünde atılmış önemli bir adımı temsil etmektedir.